Đối tượng: Cha mẹ / người chăm sóc trẻ.
Đại cương: Tiêu chảy là tình trạng đi ngoài phân lỏng hoặc tóe nước >=3 lần/ ngày, nguyên nhân chủ yếu do nhiễm trùng tại ruột do virus, vi khuẩn hoặc ký sinh trùng, ngoài ra còn có nguyên nhân ít gặp hợn như: Tiêu chảy do thuốc, do dị ứng thức ăn….
1. Trước nhập viện:
- Những dấu hiệu nhận biết: trẻ đại tiện phân lỏng, hoặc nhiều nước hơn bình thường, có thể kèm theo nôn, sốt, quấy khóc ở trẻ nhỏ, hoặc đau bụng ở trẻ lớn.
- Chăm sóc trẻ tại nhà: cha mẹ cho trẻ bù nước – điện giải bằng Oresol qua đường uống tại nhà.
Chú ý: pha Oresol theo đúng hướng dẫn sử dụng. (Pha 1 gói với 200ml hoặc 1000ml nước đun sôi để nguội)
Cách cho uống:
+ Trẻ nhỏ 2 tuổi thì cho uống từng thìa, cứ 1-2 phút cho uống 1 thìa, đối với trẻ lớn cho uống từng ngụm bằng chén.
+ Nếu trẻ nôn cho ngừng uống 10 phút sau đó cho uống chậm hơn.
+ Cho trẻ ăn theo khẩu phần ăn hàng ngày, chọn loại thức ăn mềm, lỏng, dễ tiêu hóa. Nếu trẻ bú mẹ: tiếp tục cho bú nhiều lần hơn và lâu hơn.
Nếu trẻ không bú sữa mẹ:
· Cho trẻ loại sữa mà trẻ ăn trước đó.
· Không pha loãng sữa.
+ Tránh thức ăn có năng lượng, protein và điện giải thấp và nhiều carbohydrate; tránh thức ăn có màu dễ nhầm lẫn với đại tiện phân máu: dưa hấu, thanh long đỏ, socola.
+ Tuyệt đối không tự ý sử dụng kháng sinh, thuốc cầm tiêu chảy (có dẫn xuất từ thuốc phiện) tại nhà.
-Khi nào cần đưa trẻ đến bệnh viện: trẻ đại tiện phân lỏng, tóe nước > 3 lần/ngày, phân có nhầy máu, nôn nhiều, không ăn uống được bất cứ thứ gì, trẻ mệt, li bi, khó đánh thức hoặc tiêu chảy kèm theo sốt.
*Trong quá trình điều trị tại Bệnh viện:
- Thông tin cần cung cấp cho NVYT khi được thăm khám:
+ Tinh thần: em bé vẫn chơi ngoan/ Vật vã, quấy khóc,kích thích/ Ngủ li bì, khó đánh thức.
+ Tần suất đại tiện: số lần đại tiện trong ngày/vài giờ.
+ Lượng nước trong mỗi lần đại tiện (phân tóe nước, sệt đặc, sệt, nát), lượng phân ít/nhiều/tràn bỉm, són phân.
+ Tính chất phân: màu sắc (vàng/xanh vàng), có nhầy máu hay không, sống phân hay không.
+ Các dấu hiệu đi kèm: có sốt không, tính chất cơn sốt (nếu có): sốt cao liên tục, kém đáp ứng thuốc hạ sốt. Trẻ uống được nước/sữa/dung dịch điện giải hay nôn tất cả mọi thứ.
-Các dấu hiệu trở nặng của trẻ:
+ Thay đổi về mặt tinh thần: trẻ quấy khóc, vật vã, kích thích hoặc li bù, khó đánh thức.
+ Khát nước, đòi uống liên tục hoặc không thể uống bất cứ thứ gì.
-Phụ huynh gia đình cần:
+ Tiếp tục theo dõi tính chất phân, toàn trạng của trẻ trong quá trình nằm viện.
+ Cho trẻ ăn sớm khẩu phần ăn hàng ngày 4 – 6 giờ sau bù nước và điện giải với lượng tăng dần. Nếu trẻ bú mẹ: tiếp tục cho bú nhiều lần hơn và lâu hơn.
Nếu trẻ không bú sữa mẹ:
· Cho trẻ loại sữa mà trẻ ăn trước đó.
· Không pha loãng sữa.
· Không sử dụng sữa không có lactose thường quy trong dinh dưỡng trẻ bị tiêu chảy cấp.
+ Tránh thức ăn có năng lượng, protein và điện giải thấp và nhiều carbohydrate.
*Chăm sóc trẻ sau ra viện:
- Chế độ dinh dưỡng: sau khi khỏi tiêu chảy, cho ăn thêm ngày 1 bữa ngoài những bữa ăn bình thường trong 2-4 tuần.
- Các dấu hiệu cảnh báo cần liên hệ ngay bac sỹ điều trị hoặc tái khám: trẻ sốt lại, đại tiện phân có nhầy máu, bất thường về tri giác (quấy khóc, li bì,…)
Khi cần hỗ trợ
Liên hệ đường dây nóng Bệnh viện đa khoa Hồng ngọc Phúc Trường Minh
SDT: +(84-24) 73008866